Nr 1, Nr 2/2017

Nr 1/2017

Jan Piskurewicz e-mail: j.piskurewicz@uksw.edu.pl Zobacz⇒ 2017-26-1-007-030
Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie [Cardinal Stefan Wyszyński University in Warsaw]
Zakochana w fizyce. Udział i rola Marii Skłodowskiej-Curie w organizacji i pracach Konferencji Solvaya.
In love with physics. Maria Skłodowska-Curie’s role and contribution to the organisation and works of the Solvay Conferences on Physics.
SKŁODOWSKA-CURIE MARIA ∎ PHYSICS ∎ SOLVAY CONFERENCES ∎ BRUSSELS

Danuta Mucha e-mail: adriana.asert1@wp.pl Zobacz⇒ 2017-26-1-031-044
Uniwersytet Jana Kochanowskiego, Kielce [Jan Kochanowski University, Kielce]
Filomata Ignacy Domeyko (1802–1889) – apostoł oświaty w Chile.
Philomath Ignacy Domeyko (1082–1889) – the apostle of science in Chile.
CHILE ∎ 19TH CENTURY ∎ DOMEYKO IGNACY ∎ BIOGRAPHY ∎ ECONOMY ∎ SCIENCE ∎ CULTURE

Piotr Daszkiewicz e-mail: piotrdas@yahoo.fr Zobacz⇒ 2017-26-1-045-053
Instytut Historii Nauki PAN, Warszawa / Muséum national d’histoire naturelle, Paris [Institute for the History of Science PAS / National Museum of Natural History, Paris]
Zoologiczne prace Ignacego Mielżyńskiego (1801–1831) – przyczynek do biogramu.
The zoological works of Ignacy Mielżyński (1801–1831) – a contribution to his biography.
BIOGRAPHY OF IGNACY MIELŻYŃSKI ∎ HISTORY OF PARASITOLOGY ∎ HISTORY OF ENTOMOLOGY ∎ HISTORY OF MALACOLOGY ∎ DISCUSSION ON TAXONOMY IN THE 19TH CENTURY

Anna Broszkiewicz e-mail: apbroszkiewicz@gmail.com Zobacz⇒ 2017-26-1-055-068
Yale University [Uniwersytet Yale]
Profesor Rudolf Weigl – odkrywca szczepionki przeciw durowi brzusznemu.
Professor Rudolf Weigl – discoverer of a vaccine against typhoid fever.
WEIGL RUDOLF ∎ VACCINE AGAINST TYPHOID FEVER

Zbigniew Hojka e-mail: zbyszek_hojka@o2.pl, Sławomir Kaczor Zobacz⇒ 2017-26-1-069-085
Instytut Historii, Uniwersytet Śląski w Katowicach [Institute of History, University of Silesia in Katowice]
Antoni Rosikoń 1907–2013.
ROSIKOŃ ANTONI ∎ RAILWAY ENGINEERING ∎ MINING DAMAGE ∎ COMMUNICATION CONSTRUCTION

Mekas Tauras e-mail: mekas.tauras@lsmuni.lt Zobacz⇒ 2017-26-1-087-100
Vaznelytė Rima e-mail: rimavaznelyte@gmail.com
Litewski Uniwersytet Nauk o Zdrowiu [Lithuanian University of Health Services]
Analiza etnofarmaceutyczna naturalnych substancji leczniczych, używanych w okolicach Puńska i Sejn.
Ethno-pharmaceutical analysis of natural medicinal substances applied in the area of Puńsk and Sejny.
PUŃSK ∎ SEJNY ∎ ETHNO-PHARMACY ∎ FOLK MEDICINES

Marta Zdrojewska-Nowak, Katarzyna Pękacka-Falkowska e-mail: pekacka@gmail.com Zobacz⇒ 2017-26-1-101-170
Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu [Poznan University of Medical Sciences]
Reklama produktów leczniczych oraz wyrobów medycznych dostępnych w aptekach i drogeriach toruńskich na przykładzie ogłoszeń prasowych z „Gazety Toruńskiej” (1867–1921).
Advertising of medicinal products and medical devices available in pharmacies and drugstores in Thorn (illustrated with an example of “Gazeta Toruńska”, 1867–1921).
PHARMACEUTICAL ADVERTISING – POLAND IN THE 19TH CENTURY ∎ PHARMACEUTICAL ADVERTISING – POLAND IN THE 20TH CENTURY ∎ HISTORY OF PHARMACY – POLAND IN THE 19TH CENTURY ∎ HISTORY OF PHARMACY – POLAND IN THE 20TH CENTURY ∎ HISTORY OF TORUŃ

Edyta Wolter e-mail: e.wolter@uksw.edu.pl Zobacz⇒ 2017-26-1-171-202
Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie [Cardinal Stefan Wyszyński University in Warsaw]
Działalność Polskiej Ligi Przyjaciół Zwierząt/Polskiej Ligi Ochrony Zwierząt w II Rzeczypospolitej.
Activities of the Polish Animal Friendship League/Polish Animal Protection League in the Second Polish Republic.
HERITAGE OF THE POLISH CULTURE ∎ SECOND POLISH REPUBLIC (1918–1939) ∎ POLISH ANIMAL FRIENDSHIP LEAGUE/POLISH ANIMAL PROTECTION LEAGUE/UNION OF ASSOCIATIONS FOR THE PROTECTION OF ANIMALS OF THE REPUBLIC OF POLAND (1927–1939) ∎ ANIMAL PROTECTION ∎ “ŚWIAT ZWIERZĘCY”/“ŚWIAT I PRZYJACIEL ZWIERZĄT” (1929–1939)

Zbigniew Tucholski Zobacz⇒ 2017-26-1-203-222
Instytut Historii Nauki PAN [Institute for the History of Science PAS]
Badania trakcyjne taboru wąskotorowego Warszawskich Kolei Dojazdowych profesora Alberta Czeczotta.
Traction research of narrow-gauge rolling stock of Warsaw Local Trains done by Professor Albert Czeczott.
HISTORY OF RAILWAYS ∎ TRACTION RESEARCH OF ROLLING STOCK ∎ CZECZOTT ALBERT ∎ WARSAW LOCAL TRAINS

NOVA LITTERARIA

Jan Majewski
Apteka Pod Złotym Lwem, Poznań [Pod Złotym Lwem Pharmacy, Poznań]
Lekarz bez skazy. Rec.: Doktor Karol Marcinkowski. Wybrane listy i pisma z lat 1819–1846. Album (oprac. Roman K. Meissner przy udziale Bartłomieja Wąsiela), Poznań 2016, 669 s.

Beata Wysokińska e-mail: beamw@poczta.onet.pl
Instytut Historii Nauki PAN [Institute for the History of Science PAS]
Nota recenzyjna książki: Maks Samec 1881–1964, Življenje in delo, Słoweńskie Towarzystwo Chemiczne, Słoweńska Akademia Nauki i Umiejętności (SAZU), Lublana 2015, 311 s.

okladka 2007.qxdNr 2/2017

Piotr Daszkiewicz e-mail: piotrdas@yahoo.fr Zobacz⇒ 2017-26-2-011-020
Instytut Historii Nauki PAN, Warszawa / Muséum national d’histoire naturelle, Paris [Institute for the History of Science PAS / National Museum of Natural History, Paris]
Pierre-Jacques Chiappero
Muséum national d’histoire naturelle, Paris [National Museum of Natural History, Paris]
Cezary Domański e-mail: cezary.domanski@poczta.umcs.lublin.pl
Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin [Maria Curie Skłodowska University in Lublin]
List Marianny Sumińskiej (ok. 1790–1811) do Jeana-Charles’a Josepha Laumonda (1753–1825) – interesujący przyczynek do biografii Pierre’a Louis’a Philippa Cordiera (1777–1861) i historii francuskich nauk przyrodniczych.
Słowa kluczowe: BIOGRAFIA PIERRE’A LOUIS’A PHILIPPA CORDIERA (1777–1861) ∎ ISTYTUCJE NAUKOWE W CZASACH NAPOLEONA ∎ SUMIŃSKA MARIA ∎ HISTORIA GEOLOGII ∎ KARIERY NAUKOWE W XIX WIEKU
The letter of Maria Anna Sumińska (around 1790–1811) to Jean-Charles Joseph Laumond (1753-1825) an interesting contribution to the biography of Pierre Louis Philippe Cordier (1777–1861) and the history of natural sciences in France.
Keywords: BIOGRAPHY OF PIERRE LOUIS PHILIPPE CORDIER (1777–1861) ∎ SCIENTIFIC INSTITUTIONS IN THE TIME OF NAPOLEON ∎ SUMIŃSKA MARIA ∎ HISTORY OF GEOLOGY ∎ SCIENTIFIC CAREERS IN THE 19TH CENTURY

Krzysztof Dąbrowski e-mail: adriana.asert1@wp.pl Zobacz⇒ 2017-26-2-021-036
Wiedeń [Vienna]
Wiedza o elektryczności w pierwszych polskich podręcznikach fizyki.
Słowa kluczowe: ELEKTRYCZNOŚĆ ATMOSFERYCZNA ∎ ELEKTRYCZNOŚĆ ∎ HISTORIA ELEKTRYCZNOŚCI ∎ MATERIA ELEKTRYCZNA ∎ ŁADUNEK ZIEMSKI ∎ MASZYNA ELEKTROSTATYCZNA ∎ FLOGISTON ∎ TEORIA FLOGISTONU ∎ GALWANIZM ∎ GEOMAGNETYZM ∎ TEORIA HATLEYA ∎ WODÓR ∎ PIORUN ∎ DIPOL MAGNETYCZNY ∎ MAGNETYZM ∎ HISTORIA FIZYKI ∎ PODRĘCZNIK FIZYKI ∎ ELEKTRYCZNOŚĆ STATYCZNA ∎ CHRÓŚCIKOWSKI SAMUEL ∎ HUBE JAN MICHAŁ ∎ LISIKIEWICZ JÓZEF ∎ OSIŃSKI JÓZEF ∎ ROGALIŃSKI JÓZEF ∎ ŚNIADECKI JĘDRZEJ
Knowledge of electricity in the first Polish physics textbooks.
Keywords: ATMOSPHERIC ELECTRICITY ∎ ELECTRICITY ∎ ELECTRICITY HISTORY ∎ ELECTRIC MATTER ∎ EARTH CHARGE ∎ ELECTROSTATIC MACHINE ∎ PHLOGISTON ∎ PHLOGISTON THEORY ∎ GALVANISM ∎ GEOMAGNETISM ∎ HATLEY THEORY ∎ HYDROGEN ∎ LIGHTING ∎ MAGNETIC DIPOLE ∎ MAGNETISM ∎ PHYSICS HISTORY ∎ PHYSICS TEXTBOOK ∎ STATIC ELECTRICITY ∎ CHRÓŚCIKOWSKI SAMUEL ∎ HUBE JAN MICHAŁ ∎ LISIKIEWICZ JÓZEF ∎ OSIŃSKI JÓZEF ∎ ROGALIŃSKI JÓZEF ∎ ŚNIADECKI JĘDRZEJ

Sławomir Łotysz Zobacz⇒ 2017-26-2-037-053
Instytut Historii Nauki PAN, Warszawa [Institute for the History of Science PAS, Warsaw]
Prace nad przygotowaniem ustaw patentowych w okresie Tymczasowej Rady Stanu Królestwa Polskiego, 1917–1918.
Słowa kluczowe: PRAWO PATENTOWE ∎ WŁASNOŚĆ PRZEMYSŁOWA ∎ II RZECZPOSPOLITA
Preparing the patent laws at the time of the Provisional Council of State of the Kingdom of Poland, 1917–1918.
Keywords: PATENT LAW ∎ INDUSTRIAL PROPERTY ∎ POLAND’S SECOND REPUBLIC

Jerzy Hickiewicz e-mail: j.hickiewicz@po.opole.pl Zobacz⇒ 2017-26-2-055-070
Politechnika Opolska [Opole University of Technology]
Piotr Rataj
Uniwersytet Opolski [University of Opole]
Słowa kluczowe: MOŚCICKI IGNACY ∎ ELEKTROTECHNOLOGIA ∎ KONDENSATORY
Działalność Ignacego Mościckiego (1867–1946) w elektrotechnice.
Activities of Ignacy Mościcki (1867–1946) in electrotechnology.
Keywords: MOŚCICKI IGNACY ∎ ELECTROTECHNOLOGY ∎ CAPACITORS

Roman Mierzecki e-mail: mierzrom@wp.pl Zobacz⇒ 2017-26-2-071-076
Uniwersytet Warszawski [University of Warsaw]
Rola Mariana Smoluchowskiego w ugruntowaniu poglądu o korpuskularnej teksturze materii.
Słowa kluczowe: TEORIE KORPUSKULARNE BUDOWY MATERII ∎ TEORIE ENERGETYCZNE BUDOWY MATERII ∎ ODWRACALNOŚĆ ZJAWISK FIZYCZNYCH ∎ FLUKTUACJA LICZBY OBSERWOWANYCH CZĄSTEK KOLOIDALNYCH
The role of Marian Smoluchowski in the consolidation of theory on corpuscular texture of matter.
Keywords: CORPUSCULAR THEORIES OF MATTER ∎ ENERGETIC THEORIES OF MATTER ∎ REVERSIBILITY OF PHYSICAL PHENOMENA ∎ FLUCTUATION OF THE NUMBER OF OBSERVABLE COLLOIDAL CORPUSCLES

Jerzy Supady e-mail: jerzysupady@wp.pl Zobacz⇒ 2017-26-2-077-087
Akademia Polonijna w Częstochowie, Częstochowa/Łódź [Polonia University in Częstochowa, Częstochowa/Łódź]
Lekarz i pisarz Tadeusz Boy-Żeleński w okupowanym przez Sowietów Lwowie (1939–1941).
Słowa kluczowe: BOY-ŻELEŃSKI TADEUSZ ∎ LWÓW ∎ „CZERWONY SZTANDAR”
Tadeusz Boy-Żeleński – doctor and writer in Lvov occupied by the Soviets (1939–1941).
Keywords: BOY-ŻELEŃSKI TADEUSZ ∎ LVOV ∎ „CZERWONY SZTANDAR”

Tomasz Roszak Zobacz⇒ 2017-26-2-089-104
Warszawa [Warsaw]
Zbigniew Tucholski
Instytut Historii Nauki PAN, Warszawa [Institute for the History of Science PAS, Warsaw]
Zasłużony inżynier służby trakcji PKP Teobald Neumann (1899–1985).
Słowa kluczowe: NEUMANN TEOBALD WILHELM ∎ POLSKIE KOLEJE PAŃSTWOWE ∎ DYREKCJA KOLEI PAŃSTWOWYCH ∎ CENTRALNY OŚRODEK BADAŃ I ROZWOJU TECHNIKI KOLEJNICTWA
Teobald Neumann (1899–1985), engineer who rendered great service to traction Polish State Railways.
Keywords: NEUMANN TEOBALD WILHELM ∎ POLISH STATE RAILWAYS ∎ ADMINISTRATION OF THE STATE RAILWAYS ∎ CENTRAL INSTITUTE OF RESEARCH AND STUDIES OF THE RAILWAYS DEVELOPMENT TECHNOLOGY

Kalina Bartnicka Zobacz⇒ 2017-26-2-105-180
Instytut Historii Nauki PAN, Warszawa [Institute for the History of Science PAS, Warsaw]
Profesor Tadeusz Manteuffel i Instytut Historyczny Uniwersytetu Warszawskiego. Środowisko kształcące i wychowawcze w latach pięćdziesiątych XX wieku.
Słowa kluczowe: INSTYTUT HISTORYCZNY UW ∎ ŚRODOWISKO ∎ KSZTAŁCENIE HISTORYKÓW ∎ XX WIEK ∎ HANDELSMAN MARCELI ∎ MANTEUFFEL TADEUSZ
Professor Tadeusz Manteuffel and the Historical Institute of the Warsaw University People, training and educational circles in the 50s of the 20th century.
Keywords: HISTORICAL INSTITUTE OF THE WARSAW UNIVERSITY ∎ CIRCLE ∎ EDUCATION OF HISTORIANS ∎ 20TH CENTURY ∎ HANDELSMAN MARCELI ∎ MANTEUFFEL TADEUSZ

NOVA LITTERARIA

Halina Lichocka e-mail: halinalichocka@wp.pl
Instytut Historii Nauki PAN, Warszawa [Institute for the History of Science PAS, Warsaw]
Prezydenckie seminaria w Lucieniu
Seminaria Lucieńskie 2006–2009. Referaty wprowadzające do debat, których pomysłodawcą i gospodarzem był Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Lech Kaczyński, red. Grzegorz Radzikowski, Warszawa 2016.

Zbigniew Tucholski
Instytut Historii Nauki PAN, Warszawa [Institute for the History of Science PAS, Warsaw]
Marek Mistewicz, Dawny most przez Wisłę w Wyszogrodzie/The old bridge over the Vistula in Wyszogród, „Studia i Materiały. Zeszyt 78” Instytutu Badawczego Dróg i Mostów w Warszawie, Warszawa 2016, 480 s.

Zbigniew Wójcik
Muzeum Ziemi PAN, Warszawa [Museum of Earth, PAS, Warsaw]
Nota recenzyjna książki: Jan Parafiniuk, Dwa wieki nauk mineralogicznych na Uniwersytecie Warszawskim, Warszawa 2016, 202 s.

Adam Matuszewski e-mail: amatusze@ihnpan.waw.pl
Instytut Historii Nauki PAN, Warszawa [Institute for the History of Science PAS, Warsaw]
Michał Piekarski, Przerwany kontrapunkt. Adolf Chybiński i początki polskiej muzykologii we Lwowie 1912–1944. W stulecie pierwszej polskiej profesury z muzykologii 1917–2017. Warszawa 2017, Instytut Historii Nauki Polskiej Akademii Nauk; Oficyna Wydawnicza ASPRA-JR, 460, nlb. 1 s., il. Monografie z Dziejów Oświaty. T. 48

Marcin Dolecki e-mail: maarcindol@wp.pl
Instytut Historii Nauki PAN, Warszawa [Institute for the History of Science PAS, Warsaw]
William J. Hitchens, Alojzy Konior, Adam Matuszewski, John T. Young, Jan Amos Komeński i jego korespondencja z Cyprianem Kinnerem z Elbląga 1642–1648, Prezydent Miasta Leszna, Leszczyńskie Towarzystwo Kulturalne w Lesznie, Sheffield–Warsaw–Leszno 2017, 271 s., il.

Bolesław Orłowski
Instytut Historii Nauki PAN, Warszawa [Institute for the History of Science PAS, Warsaw]
Notatka o książce: Anna Mistewicz, Zbigniew Tucholski, Wiślane porty Warszawy. Historia infrastruktury żeglugi śródlądowej stolicy, Urząd Miasta Stołecznego Warszawy, Warszawa 2017, 179 s., il.